Αναμνήσεις απο το χωριό.... Γενικά Μυτιληνιά Διάλεκτος Παλιές τέχνες Πληροφορίες Ταξίδι στον χρόνο ΦΑΓΗΤΟ ΦΑΓΗΤΟ-ΛΕΣΒΙΑΚΑ ΕΙΔΗ 

ΟΥΖΟ ΒΑΡΒΑΓΙΑΝΝΗ

Ο Ευστάθιος Ι. Βαρβαγιάννης (1805-1873) έφτασε στο Πλωμάρι της Λέσβου γύρω στα 1860, φορτωμένος με την εμπειρία και τη γνώση της απόσταξης από την Οδησσό της Ρωσίας. Στο Πλωμάρι εκείνη την εποχή, η βιομηχανική παραγωγή βρισκόταν σε έξαρση, το διεθνές εμπόριο άνθιζε και ο Πλωμαρίτης δάσκαλος του Γένους, Βενιαμίν ο Λέσβιος, έβαζε με τους άλλους Φιλικούς τα θεμέλια της Νεότερης Ελλάδας στα νησιά του Αιγαίου. Το λιμάνι έσφυζε από ζωή και πολλά προϊόντα εξάγονταν σε ολόκληρο τον κόσμο. Αυτή η εύφορη γη και το εξαίσιο κλίμα γεννούν, έως και σήμερα,…

Read More
Αναμνήσεις απο το χωριό.... Γενικά Γιραγωτς Μυτιληνιά Διάλεκτος Ταξίδι στον χρόνο 

Γ’οι ανισπάθις

Γ’οι ανισπάθις* Το κυνήγι κάποτε συμπλήρωνε εκτός από το τραπέζι των πλουσίων, συμπλήρωνε και ιδιαίτερα το τραπέζι των φτωχών αφού το κύριο πιάτο δεν ήταν άλλο παρά μόνο με το καθημερινό τσ’κάλ’, πότε με κ΄τσα, φασούλις, φασλέλια, μαυρουμάτκα φασλέλια μαζί με τις ελιές, κανένα κρουμύδ’ και λίγο τυρί, έτσι πήγαινε συνήθως και ο πατέρας μου ο Μήτρος και ο παππούς μου ο Σαράντος, μη του ντρουβά στου πράμα. Και αφού το κρέας ήταν μόνο για τ’ Λαμπρή και τα Κστούγεννα, το κυνήγι ήταν πράγματι κάτι που συμπλήρωνε το φτωχικό τραπέζι,…

Read More
Αναμνήσεις απο το χωριό.... Γενικά Ντοπιολαλιά Πληροφορίες Ταξίδι στον χρόνο 

Παρατσούκλια

«Στο χωριό μου, την Αγιάσο της Λέσβου, τ’ όνομά σου το ΄χεις για τις επίσημες. Έτσι δεν παλιώνει. Στα κιτάπια της δημαρχίας βαστάνε το καλό. Γράφουν… «Ευριπίδης Καραπατέλλης» και σε φωνάζουν Γρυπίδη Γαδαρουφουνιά. Σου κολλάνε το παρατσούκλι απ’ το επάγγελμα, το φέρσιμο ή κανένα παραστράτημα. Τη γυναίκα του διανομέα της Πετρογκάζ τη λένε «Πιτρουγκαζίνα», το στραβολαίμη ειρηνοδίκη «Προυβατίνα», τον μουστακαλή νωματάρχη «Πιρισπουμένη». Τα παρατσούκλια πιάνουν και τους παπάδες. Ένα κοκκινοτρίχη παπά σ’ άλλο χωριό, θα τον βαφτίζανε κοκκινογένη. Στην Αγιάσο πήρε το όνομα «Νταροφούντα» (δηλ. φούντα του καλαμποκιού).» πηγη Nikos…

Read More
Αναμνήσεις απο το χωριό.... Γενικά Μυτιληνιά Διάλεκτος Ντοπιολαλιά Ταξίδι στον χρόνο 

Ο Μαστρανώνης – Φώτη Εμμ. Στρογγύλη

Απόσπασμα από το βιβλίο του Φώτη Εμμ. Στρογγύλη ΕΡΓΑ ΚΑΙ ΗΜΕΡΑΙ ΑΣΗΜΩΝ ΑΝΔΡΩΝ (Σκοπελιανές Ιστορίες) Ο Μαστραντώνης ήταν ένας από τους πολλούς τσαγκαράδες του χωριού μας. Λέγω πολλούς γιατί πράγματι ήταν πολλοί. Βλέπετε εκείνα τα χρόνια (προ του 1950) στα χωριά μας δεν υπήρχαν έτοιμα παπούτσια κι οι ντόπιοι τσαγκαράδες έφτιαχναν και καινούργια για όλους μας. Έπειτα, τότε περπατούσαμε όλοι πολύ. Δρόμοι δεν υπήρχαν και μάλιστα με άσφαλτο. Εκτός από τον καροτσόδρομο του Περάματος και τον άλλον του Πλωμαρίου- Μυτιλήνης οι υπόλοιποι δρόμοι ήταν, του μεν χωριού ντουσεμέδες των δε…

Read More
Αναμνήσεις απο το χωριό.... Γενικά Μυτιληνιά Διάλεκτος Πληροφορίες Ταξίδι στον χρόνο Χωριά Λέσβου 

Η Παναγιουδα αρχές του 20ου αιώνα

Αυτή είναι η εμβληματική φωτογραφία και σημείο αναφοράς για την Παναγιούδα. Χρονολογείται απ’ τις αρχές του 20ου αιώνα και από τα πρόσωπα που εικονίζονται σ’ αυτήν ταυτοποίησα μόνο τον μεσαίο (Μωραϊτης- κάποιος πρόγονος του ήρθε από την Πελοπόννησο στον Αφάλωνα) . Ο γιος του Παναγιώτης Μωραϊτης, υπήρξε αγροφύλακας (μπιχτσής-ιμπεχτσής) και διέμενε απέναντι απ’ τις Σχολές του ΟΑΕΔ σ΄ένα παρατημένο σήμερα αμπέλι). Ο μεγαλοπρεπής ναός (αλήθεια γιατί έπρεπε να σοβατιστεί;) είναι έργο του μεγάλου Λέσβιου, γερμανοσπουδασμένου αρχιτέκτονα, Αδαλή ( σχεδίασε τον Αγ. Θεράποντα, την Παναγία του Αφάλωνα και τον ναό των…

Read More
Αναμνήσεις απο το χωριό.... Γενικά Γιραγωτς Μυτιληνιά Διάλεκτος Ταξίδι στον χρόνο 

Τα Παπαδάκια (Οι Ιεροπαίδες)

Όταν πηγαίναμε ακόμη στο δημοτικό, την Παρασκευή ερχόνταν ο δάσκαλός μας ο Σίμος, όπως και άλλοι και μας έλεγαν τη Κυριακή το πρωί να είσαστε όλοι σας στη Εκκλησία για εκκλησιασμό. Για μένα ήταν μεγάλη χαρά αφού μου ήταν πολύ προτιμότερο από το να πηγαίνω στις ελιές μες το κρύο και μες τις βροχές και τα αγκάθια! Ο πατέρας μου γκρίνιαζε, αλλά αφού το έλεγε ο δάσκαλος έπρεπε να πάω. Βέβαια το να πηγαίνεις στην εκκλησία ήταν μια κουβέντα αλλά να αντέχεις σαν μικρό παιδί τις 2-3 ώρες ορθοστασίας που…

Read More
Αναμνήσεις απο το χωριό.... Γενικά Γιραγωτς Ταξίδι στον χρόνο 

Του ποδήλατου (Το ποδήλατο)

Ο ξάδερφός μου ο Γιάννης κατέβαινε, ανέβαινε από το Σκόπελο – Παπάδο για το εξατάξιο Γυμνάσιο, με ένα παμπάλαιο ποδήλατο του ’50, παρόμοιο με αυτά που είχαν οι ταχυδρόμοι. Με αυτό γύρναγε όλα τα χωριά, στο Πέραμα και πολλές φορές τα Σαββατοκύριακα πήγαινε και στο Τάρτι για να βοηθήσει να μαζέψουν τις ελιές τους. Τότε πολύ λίγα παιδιά είχαν ποδήλατα, και τα μηχανάκια τα περισσότερα ήταν υποβοηθούμενα με πετάλια. Πάντα τον θαύμαζα, χωρίς να τον ζηλέψω, πολλές φορές έβαλε να με μάθει, αλλά επειδή ήμουν μικρός, δεν είχα κάνει και…

Read More
Γενικά Η φωτογραφία της ημέρας Μυτιληνιά Διάλεκτος Ταξίδι στον χρόνο Φωτογραφία 

Ο Δημοτικός Κήπος Μυτιλήνης

  Ο Δημοτικός Κήπος Μυτιλήνης διαμορφώθηκε γύρω στα 1900 σε μία έκταση γνωστή ως μεγάλο περιβόλι. Στο χώρο μπροστά από τον κήπο λειτουργούσε από τον 17ο αιώνα ναυπηγείο του οθωμανικού στόλου το οποίο καταστράφηκε δύο φορές από επιδρομές του ρωσικού στόλου (1770 και 1771) .Το ναυπηγείο λειτούργησε ως τα τέλη του 19ου αιώνα περίπου. Με το κλείσιμο του ναυπηγείου η περιοχή υποβαθμίστηκε. Μετά από έντονες διαμάχες για την ιδιοκτησία της περιοχής, με τις ενέργειες του βαλή  Αιγαίου Αμπεντιν ο χώρος παραχωρήθηκε από την Οθωμανική κυβέρνηση στον Δήμο Μυτιλήνης για την δημιουργία κήπου. Στην συνέχεια γκρεμίστηκαν οι αποθήκες…

Read More
Αναμνήσεις απο το χωριό.... Γενικά Μυτιληνιά Διάλεκτος Ταξίδι στον χρόνο 

Οι σαλιάτσ’ (Τα σαλιγκάρια)

Μικροί άλλοτε ήμασταν μικρά θηρία με μια τόπα στο χέρι και άλλοτε με ένα καντίρι και οργώναμε όλο το χωριό μας το Σκόπελο, από τη μια άκρη ως στην άλλη, πότε μας εύρισκες στην Αγιά Κυριακή, πότε στο Πρόβασμα, στη Παναγιούδα, πότε στο Τασλίκ, πότε στον Άη Γιώργη, στην Αγία Μαγδαλινή, φτιάχναμε τις ομάδες της μπάλας και παίζαμε σε όλες τις γειτονιές. Άλλοτε μαζευόμασταν στη πάνω και στη κάτω αγορά και μετά παίζαμε καρτέλες, ανταλλάζαμε περιοδικά, Όμπραξ, Ζανγκόρ, Μπλέκ, Μικρό Ήρωα στο σινεμά της κοινότητας. Μια μέρα ως συνήθως περιφερόμουν…

Read More